اسماعیل بقائی در نشست خبری با اصحاب رسانه که در استانداری همدان برگزار شد، در پاسخ به پرسش خبرنگار ایرنا در خصوص آخرین وضعیت تفاهم‌نامه اسلام‌آباد و روند آن اظهار کرد: ما یک روند تقریباً دو ماهه را از زمان اعلام آتش‌بس در ۱۹ فروردین و فرایندی که با میانجیگری پاکستان آغاز شد، پشت سر گذاشته‌ایم.

وی ادامه داد: این روند فراز و نشیب‌های زیادی داشته است و دلیل عمده آن این بوده که طرف آمریکایی الگوی مذاکراتی متعارفی نداشته است؛ مواضع ضدونقیض مقام‌های آمریکایی و تغییر مکرر دیدگاه‌های آن‌ها از طریق رسانه‌ها، هم کار میانجی‌ها را دشوار کرده و هم باعث طولانی شدن روند شده است.

بقائی با اشاره به بدعهدی های آمریکا در قبال ایران، تصریح کرد: ما مسوولیت داریم که این روند دیپلماتیک را با بدبینی دنبال کنیم؛ چرا که تجربه یک‌سال‌ونیم مذاکره با طرف آمریکایی و بدعهدی‌ها و جنایات آنان در حین مذاکرات پیشین، ایجاب می‌کند که با احتیاط و دوراندیشی فوق‌العاده زیاد هر گامی را با دقت برداریم.

سخنگوی وزارت امور خارجه با بیان اینکه موضوعات بین ایران و آمریکا بسیار پیچیده است،افزود: با توجه به تجارب قبلی، در این مرحله تمرکز بر خاتمه جنگ در همه جبهه‌ها از جمله لبنان بوده و تصمیم بر این شد که در مورد موضوع هسته‌ای صحبتی نشود.

وی گفت: این توافق نهایی بین ایران و آمریکا نیست بلکه تفاهمی است که رئوس کلی مباحث اختلافی را مطرح کرده و مشخص می‌کند که جنگ خاتمه خواهد یافت.

بقائی ادامه داد: درباره موضوع هسته‌ای نیز قرار است در یک بازه زمانی ۶۰ روزه گفت وگو شود بنابراین در این مرحله راجع به جزئیات آن صحبتی مطرح نمی شود.

بقائی افزود: تعرضات به کشتیرانی ایران و مسائل مربوط به تنگه هرمز، از جمله موضوعات مورد گفت وگو در این مرحله است.

سخنگوی وزارت امور خارجه در ادامه، با اشاره به برخی مواضع ایالات متحده درباره تحولات منطقه،اظهار کرد: اینکه آمریکا برخی موضوعات را نمی‌پذیرد مساله ای برای ما ایجاد نمی‌کند؛ ما باید بر اساس منافع خود و در چارچوب حقوق بین‌الملل اقدام کنیم، هر جا که تشخیص دهیم منافع ملی ما اقتضا می‌کند و اقدام ما منطبق با حقوق بین‌الملل است، فارغ از خواست و تحلیل آمریکا عمل خواهیم کرد.

بقائی با اشاره به موضوع تنگه هرمز نیز گفت: تنگه هرمز از منظر حقوق بین‌الملل در محدوده آب‌های سرزمینی ایران و عمان به عنوان دو دولت ساحلی قرار دارد و اعمال حاکمیت ایران در این منطقه، در راستای تامین امنیت ملی و اعمال حق حاکمیت ملی جمهوری اسلامی ایران است؛ موضوعی که در حقوق بین‌الملل نیز پذیرفته شده است.

وی افزود: هرچند ایران به کنوانسیون حقوق دریاها مصوب ۱۹۸۲ نپیوسته است اما بر اساس حقوق عرفی بین‌المللی، رژیم حقوقی حاکم بر تردد کشتی‌ها در این تنگه مشخص است. تجربه دو تا سه ماه گذشته نیز نشان داده است که آمریکا و رژیم صهیونیستی از این آبراه برای تهدید امنیت ملی و نقض حاکمیت ملی ایران سوءاستفاده کرده‌اند و این وضعیت، ایران را مجاز می‌کند تدابیر لازم را برای جلوگیری از تداوم چنین شرایطی اتخاذ کند.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد: اقداماتی که ایران انجام داده، کاملاً منطبق با حقوق بین‌الملل و قوانین داخلی کشور است و در ادامه نیز با همکاری عمان و مشورت با کشورهای منطقه پیگیری خواهد شد.

وی ادامه داد: ما تصریح کرده‌ایم که مدیریت تردد ایمن در تنگه هرمز، هم در راستای صیانت از منافع و امنیت ملی ایران و هم در جهت تأمین خیر عمومی جامعه بین‌المللی است و طبیعی خواهد بود که جامعه بین‌المللی از تضمین ایمنی تردد در این آبراه مهم استقبال کند.

بقائی در ادامه با اشاره به برخی مباحث مطرح‌شده درباره هزینه‌های خدمات مرتبط با مدیریت تردد در تنگه هرمز نیز گفت: اصل موضوع این است که ایران به عنوان دولت ساحلی با همکاری عمان، باید بتواند تدابیر لازم را برای مدیریت تردد در تنگه هرمز و ایمنی آن اتخاذ کند.

سخنگوی وزارت امور خارجه در رابطه با نحوه ایفای تعهدات در صورت توافق نیز گفت: طرف مقابل به هیچ عنوان عملکرد مناسبی در ایفای تعهدات خود نداشته است و ما نیز باید متناسب با آن پیش‌بینی‌های لازم را انجام دهیم.